పేద వాడికి షూరిటీలు... పెద్దల రుణగ్రహీతలకు వేల కోట్ల రుణాలా?

బ్యాంకు రుణాలు ఎవరికోసం?

పేద వాడికి షూరిటీలు... పెద్దల రుణగ్రహీతలకు వేల కోట్ల రుణాలా?

2014కు ముందు పరిస్థితి నుంచి 2026 వరకు బ్యాంకింగ్ రంగంలో మారిన రుణాల కథ

స్టూడియో భారత్ ప్రత్యేక కథనం

బ్యాంకు రుణం కోసం సామాన్యుడు వెళ్తే... ఆదాయం ఎంత? ఆస్తి ఉందా? షూరిటీ ఎవరు? క్రెడిట్ స్కోర్ ఎంత? పత్రాలు ఎక్కడ? అంటూ ఎన్నో ప్రశ్నలు. చిన్న రుణం కోసం కూడా బ్యాంకు చుట్టూ పలుమార్లు తిరగాల్సిన పరిస్థితి.

అదే సమయంలో వేల కోట్ల రూపాయల వ్యాపార రుణాలు తీసుకున్న కొన్ని పెద్ద సంస్థలు చెల్లింపుల్లో విఫలమైతే... అవి NPAలు, రికవరీ, రీస్ట్రక్చరింగ్, వన్‌టైమ్ సెటిల్‌మెంట్, రైట్‌ఆఫ్ వంటి ప్రక్రియల్లోకి వెళ్తాయి.అసలు ప్రశ్న ఇదే... బ్యాంకు రుణ వ్యవస్థలో సామాన్యుడికి ఒక న్యాయం,పెద్ద రుణగ్రహీతలకు మరో న్యాయమా?

2014కు ముందు బ్యాంకు రుణాల పరిస్థితి ఏమిటి?

RBI గణాంకాల ప్రకారం 2013-14 మార్చి నాటికి షెడ్యూల్డ్ కమర్షియల్ బ్యాంకుల స్థూల అడ్వాన్సులు సుమారు ₹68.76 లక్షల కోట్లు. అదే సమయంలో స్థూల NPAలు ₹2.64 లక్షల కోట్లు, అంటే స్థూల అడ్వాన్సుల్లో 3.8 శాతంగా ఉన్నాయి.

అంటే 2014కు ముందే బ్యాంకింగ్ రంగంలో మొండి బకాయిల సమస్య ఉందని గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

కానీ ఆ తర్వాతి సంవత్సరాల్లో ఈ సమస్య మరింత స్పష్టంగా బయటపడింది.

2014 తర్వాత... రుణాలు పెరిగాయి,NPAలు కూడా పెరిగాయి

2014-15లో స్థూల NPAలు సుమారు ₹3.23 లక్షల కోట్లు కాగా, 2015-16లో అవి ₹6.12 లక్షల కోట్లకు చేరాయి.

2016-17లో సుమారు ₹7.92 లక్షల కోట్లు, 2017-18లో ₹10.40 లక్షల కోట్లకు చేరాయి. అంటే 2017-18 నాటికి స్థూల NPA నిష్పత్తి 11.2 శాతం వరకు వెళ్లింది.

అక్కడే దేశ బ్యాంకింగ్ రంగంలో పెద్ద ప్రశ్న మొదలైంది...

ఇన్ని వేల కోట్ల రుణాలు ఎలా మంజూరయ్యాయి?రుణం ఇచ్చే సమయంలో బ్యాంకుల పరిశీలన ఏమైంది?ఆస్తుల విలువ, కంపెనీల సామర్థ్యం, తిరిగి చెల్లించే శక్తి ఎలా అంచనా వేశారు?పెద్ద రుణాలు NPAలుగా మారిన తర్వాత బాధ్యత ఎవరిది?

2018 తర్వాత కథలో మరో మలుపు

NPAలను గుర్తించడం, బ్యాంకుల పుస్తకాల్లో వాటిని వర్గీకరించడం, రికవరీ చర్యలు, ఇన్‌సాల్వెన్సీ ప్రక్రియలు తదితర చర్యలతో బ్యాంకింగ్ రంగంలో NPA నిష్పత్తి క్రమంగా తగ్గింది.

RBI తాజా వార్షిక గణాంకాల్లో 2023-24 నాటికి షెడ్యూల్డ్ కమర్షియల్ బ్యాంకుల స్థూల NPA నిష్పత్తి సుమారు 2.7 శాతం స్థాయికి వచ్చింది. �

Reserve Bank of India

అంటే...

NPA సమస్య పూర్తిగా పోయిందని కాదు... కానీ బ్యాంకుల ఆస్తుల నాణ్యత గత దశాబ్దపు గరిష్ఠ స్థాయి నుంచి గణనీయంగా మెరుగుపడింది.

అయితే రుణాల పరిమాణం ఎంత పెరిగింది?

RBI గణాంకాల ప్రకారం 2025 ప్రారంభంలో బ్యాంకుల మొత్తం క్రెడిట్ సుమారు ₹177.43 లక్షల కోట్లు స్థాయికి చేరగా, మార్చి 2025లో మొత్తం బ్యాంక్ క్రెడిట్ సుమారు ₹178.75 లక్షల కోట్లుగా నమోదైంది. �

Reserve Bank of India

2025 మార్చి నాటికి వ్యవసాయం, పరిశ్రమ, సేవలు, వ్యక్తిగత రుణాలు—అన్ని ప్రధాన రంగాల్లోనూ బ్యాంకు రుణాల విస్తరణ కొనసాగింది. మార్చి 2025లో నాన్-ఫుడ్ బ్యాంక్ క్రెడిట్ సంవత్సరానికి 12 శాతం పెరిగిందని RBI తెలిపింది.

అంటే 2014తో పోలిస్తే...బ్యాంకు రుణాల పరిమాణం భారీగా పెరిగింది.

కానీ ప్రజలు అడుగుతున్న ప్రశ్నలు:

రుణాల మొత్తం పెరగడం మాత్రమే అభివృద్ధికి కొలమానమా?ఆ రుణాల్లో పేదలు,చిన్న వ్యాపారులు,రైతులు, మధ్యతరగతి వాటా ఎంత?

పేదవాడి రుణం – పెద్దల రుణం: ప్రశ్న ఇదే!

చిన్న వ్యాపారం కోసం ₹2 లక్షలు కావాలన్నా...ఆదాయ ధ్రువీకరణ,బ్యాంకు స్టేట్‌మెంట్,క్రెడిట్ స్కోర్,షూరిటీ,ఆస్తి పత్రాలు,ఇతర పత్రాలు,అంటూ అనేక ప్రక్రియలు ఎదురవుతాయి.

ఒక EMI ఆలస్యమైనా ఫోన్‌లు,నోటీసులు,పెనాల్టీలు, క్రెడిట్ స్కోర్‌పై ప్రభావం.అదే సమయంలో వేల కోట్ల రుణాలు తీసుకున్న పెద్ద సంస్థలు డిఫాల్ట్ అయితే...అసలు డబ్బు ఎంత?ఎంత వసూలైంది?ఎంత రైట్‌ఆఫ్ అయింది?ఎంత సెటిల్‌మెంట్‌లో ముగిసింది?ప్రజల డిపాజిట్ డబ్బుపై చివరి భారం ఎంత పడింది?అనే ప్రశ్నలు సహజంగానే వస్తాయి.

రైట్‌ ఆఫ్ అంటే రుణం మాఫీ అయిపోయిందా?

ఇక్కడ ఒక ముఖ్యమైన విషయం ప్రజలకు స్పష్టంగా తెలియాలి.బ్యాంకు రుణాన్ని “write-off” చేయడం అంటే రుణగ్రహీతకు చట్టపరంగా రుణం పూర్తిగా మాఫీ చేసినట్టే కాదు.RBI నిర్వచనం ప్రకారం బ్యాంకు పుస్తకాల నుంచి నిర్దిష్ట NPA మొత్తాన్ని రైట్‌ఆఫ్ చేయవచ్చు; రికవరీ చర్యలు కొనసాగవచ్చు.

కాబట్టి “రైట్‌ఆఫ్ = పూర్తిగా మాఫీ” అని చెప్పడం సరైనది కాదు.

ప్రజల ప్రశ్నలు సముచితమే:

రైట్‌ఆఫ్ చేసిన మొత్తంలో వాస్తవంగా ఎంత తిరిగి వసూలైంది?

2014–2026: అసలు చర్చ రుణాల సంఖ్య కాదు... రుణాల నాణ్యత..2014కు ముందు ఉన్న NPA సమస్య...2015–18 మధ్య భారీగా పెరిగిన మొండి బకాయిలు...తర్వాత వచ్చిన రికవరీ,ఇన్‌సాల్వెన్సీ,బ్యాంకింగ్ సంస్కరణలు...2024-25 నాటికి తగ్గిన NPA నిష్పత్తి...2025-26లో కొనసాగుతున్న బలమైన క్రెడిట్ వృద్ధి...

ఇవి మొత్తం చూస్తే భారత బ్యాంకింగ్ రంగం ఒక పెద్ద మార్పును చూసింది అని చెప్పవచ్చు. 2025-26లో కూడా బ్యాంకు క్రెడిట్ వృద్ధి బలంగా కొనసాగిందని RBI తాజా నివేదిక పేర్కొంది. 

అయితే సామాన్యుడి ప్రశ్నకు సమాధానం ఎవరు చెబుతారు?

పెద్ద రుణాలు మంజూరు చేసేటప్పుడు బ్యాంకుల పరిశీలన ఎంత కఠినంగా ఉంది?వేల కోట్ల రుణాలు NPAలుగా మారడానికి అసలు కారణం ఏమిటి?డిఫాల్ట్ చేసిన పెద్ద రుణగ్రహీతల నుంచి ఎంత వసూలైంది?ఎంత మొత్తం రైట్‌ఆఫ్ అయింది?రుణం మంజూరు చేసిన అధికారులపై ఎలాంటి బాధ్యత నిర్ణయించారు?చిన్న రుణగ్రహీతపై ఉండే రికవరీ ఒత్తిడి పెద్ద రుణగ్రహీతపైనా అదే స్థాయిలో ఉందా?ప్రజల డిపాజిట్లతో నడిచే బ్యాంకుల్లో రుణాల మంజూరులో పారదర్శకత ఎంత?

**“పేదవాడికి రుణం కావాలంటే షూరిటీలు...

పెద్దవాడికి వేల కోట్లు రుణాలు...డిఫాల్ట్ అయితే రికవరీకి సంవత్సరాలు...

ఇది బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో సమాన న్యాయమా?”

బ్యాంకులు ప్రజల డిపాజిట్లతో నడుస్తాయి.

అందుకే ప్రతి పెద్ద రుణం వెనుక ఎవరి బాధ్యత?ఎంత రుణం ఇచ్చారు?ఎంత వసూలు చేశారు?ఎంత రైట్‌ఆఫ్ చేశారు?ఎంత తిరిగి ప్రజల డబ్బుగా వచ్చింది?

ఈ ప్రశ్నలకు పారదర్శకమైన సమాధానాలే నిజమైన ఆర్థిక జవాబుదారీతనం.✍️మెటికల శ్రీనివాసరావు...